Bir gece geç uyuyup ertesi gün yorgun hissetmek sık yaşanır. Uyku ihtiyacı azaldığında ise kişi alıştığından belirgin biçimde daha az uyuduğu hâlde kendini dinç veya olağandışı enerjik hissedebilir. Bipolar bozuklukta bu değişim, özellikle kişinin alışılmış hâlinden ayrılan başka belirtilerle birlikte ortaya çıktığında önem kazanır.
Uykuya hangi değişiklikler eşlik edebilir?
Hipomani veya mani dönemlerinde konuşma hızlanabilir, düşünceler peş peşe gelebilir ve kişi normalde olduğundan çok daha fazla işe aynı anda girişebilir. Duygudurum belirgin biçimde neşeli veya sinirli olabilir. Plansız harcamalar ya da normalde alınmayacak riskler de fark edilebilir. Yakınlar, bu değişiklikleri bazen kişiden önce gözlemler.
Günlük takipte ne işe yarar?
Yatma ve kalkma saatlerinin yanında ertesi günkü enerji, konuşma hızı, etkinlik düzeyi ve alışılmadık kararlar not edilebilir. Bu kayıt, değişimin ne zaman başladığını ve kişinin olağan düzeninden ne kadar farklı olduğunu anlatmayı kolaylaştırır. Vardiya, seyahat, yeni ilaçlar ve madde kullanımı gibi eşzamanlı etkenleri de görüşmede belirtmek yararlıdır.
Ne zaman değerlendirme alınmalı?
Uyku belirgin biçimde azalırken enerji ve hareketlilik artıyorsa, özellikle geçmişte mani veya hipomani yaşandıysa gecikmeden tedaviyi izleyen hekimle görüşün. Gerçeklikle bağın bozulması, ciddi riskli davranışlar veya güvenlik kaygısı varsa acil değerlendirme gerekir. İlaç değişikliklerini tedaviyi izleyen hekimle planlayın.
Kaynaklar
- NIMH, bipolar bozukluk hasta rehberi
- NICE, bipolar bozukluk değerlendirme ve yönetim kılavuzu (CG185)
Genel bilgilendirme. Tanı ve tedavi kararları bireysel hekim değerlendirmesiyle verilir.
Son güncelleme 10 Kasım 2026 · Editör iletişimi [email protected]